Nghị định 200: Mở lại “cánh cửa” huy động vốn cho doanh nghiệp

Về vấn đề này, ông Nguyễn Văn Phú, Thành viên HĐQT Công ty CP Nông nghiệp BAF Việt Nam nhấn mạnh: Nghị định đã bổ sung nhiều quy định mới nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn huy động và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp tiếp cận các kênh huy động vốn ngoài tín dụng ngân hàng.

+ Thưa ông, Chính phủ vừa ban hành Nghị định 200/2026/NĐ-CP (Nghị định 200) về phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ. Dưới góc độ doanh nghiệp, ông đánh giá như thế nào về Nghị định này và những điểm mới đáng chú ý?

- Ở góc độ doanh nghiệp, tôi đánh giá đây là một tín hiệu rất tích cực đối với thị trường vốn nói chung và thị trường trái phiếu nói riêng. Theo tôi, Nghị định 200 sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch của thị trường, qua đó từng bước khôi phục niềm tin của nhà đầu tư đối với kênh trái phiếu doanh nghiệp.

Thực tế, những năm vừa qua, thị trường trái phiếu gặp rất nhiều khó khăn, khiến hoạt động huy động vốn của doanh nghiệp bị ảnh hưởng đáng kể. Tôi tin rằng với khung pháp lý mới, thị trường sẽ dần phục hồi, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp tục khai thác hiệu quả kênh huy động vốn trung và dài hạn này trong thời gian tới.

+ Một điểm mới của Nghị định 200 là cho phép doanh nghiệp gửi tiền tại ngân hàng hoặc mua chứng chỉ tiền gửi đối với phần vốn huy động chưa đến thời điểm giải ngân. Theo ông, quy định này mang lại lợi ích gì?

- Tôi đánh giá đây là một trong những điểm rất tích cực của Nghị định. Thông thường, quy mô của một đợt phát hành trái phiếu riêng lẻ khá lớn, có thể lên tới vài trăm tỷ, thậm chí hàng nghìn tỷ đồng. Tuy nhiên, trên thực tế không có dự án nào có thể giải ngân toàn bộ nguồn vốn ngay sau khi phát hành.

Trước đây, trong thời gian chờ giải ngân, doanh nghiệp vẫn phải chịu chi phí vốn nhưng chưa được phép tối ưu hóa nguồn tiền này. Nay, quy định mới cho phép doanh nghiệp gửi tiền tại ngân hàng hoặc mua chứng chỉ tiền gửi trong thời gian chưa sử dụng vốn. Khoản lãi thu được sẽ góp phần bù đắp chi phí vốn, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn huy động và giảm áp lực tài chính cho doanh nghiệp.

+ Không chỉ đối với trái phiếu, thời gian qua cơ quan quản lý cũng đã có nhiều cải cách trong hoạt động phát hành cổ phiếu. Ông đánh giá như thế nào về những nỗ lực này?

- Theo quan sát của tôi, trong khoảng 5-7 năm trở lại đây, thị trường cổ phiếu đã có rất nhiều cải cách nhằm tạo thuận lợi hơn cho doanh nghiệp khi thực hiện các đợt phát hành cổ phiếu cũng như trái phiếu.

Điểm dễ nhận thấy nhất là thời gian xử lý hồ sơ đã được rút ngắn đáng kể so với trước đây. Ngay tại BAF, có những năm chúng tôi thực hiện được hai đợt phát hành trong cùng một năm. Trước đây, điều này gần như rất khó thực hiện, bởi hoàn thành một đợt phát hành trong năm đã là rất tốt.

Không chỉ BAF, nhiều doanh nghiệp khác cũng đã có thể thực hiện hai đợt phát hành cổ phiếu hoặc trái phiếu trong năm, thậm chí tăng vốn điều lệ nhiều lần. Điều đó cho thấy những cải cách của cơ quan quản lý đã phát huy hiệu quả rõ rệt.

+ Theo ông, việc đẩy nhanh quá trình phát hành đã hỗ trợ doanh nghiệp như thế nào trong bối cảnh tín dụng ngân hàng vẫn chịu nhiều áp lực?

- Đây là yếu tố có ý nghĩa rất lớn đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Nếu mỗi năm chỉ thực hiện được một đợt phát hành thì nhiều khi kế hoạch đầu tư được xây dựng từ đầu năm nhưng đến cuối năm doanh nghiệp mới huy động được vốn. Khoảng trễ này ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ triển khai dự án.

Khi doanh nghiệp có thể chủ động thực hiện hai hoặc nhiều đợt huy động vốn trong năm thông qua cổ phiếu và trái phiếu, việc huy động vốn sẽ bám sát hơn với tiến độ triển khai dự án. Điều này giúp doanh nghiệp chủ động nguồn lực tài chính, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn và thực hiện kế hoạch kinh doanh thuận lợi hơn, đồng thời giảm bớt sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

+ Ông có kiến nghị gì để tiếp tục hoàn thiện cơ chế, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp huy động vốn qua thị trường chứng khoán?

- Tôi mong muốn Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tiếp tục tăng cường các hoạt động đối thoại, hội thảo và chia sẻ kinh nghiệm giữa cơ quan quản lý với doanh nghiệp.

Trong quá trình chuẩn bị hồ sơ phát hành, mỗi doanh nghiệp đều có thể gặp những vướng mắc khác nhau. Nếu các khó khăn này được tổng hợp, chia sẻ và hướng dẫn xử lý kịp thời thì doanh nghiệp sẽ hạn chế được sai sót, rút ngắn thời gian hoàn thiện hồ sơ và nâng cao hiệu quả huy động vốn.

Khi doanh nghiệp tiếp cận thị trường vốn thuận lợi hơn, thị trường chứng khoán sẽ phát huy tốt hơn vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế, qua đó góp phần giảm áp lực lên hệ thống tín dụng ngân hàng và hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng đầu tư, phát triển sản xuất.

+ Xin cảm ơn ông!