Xoá bỏ nghịch lý giá hàng hóa “lên nhanh xuống chậm”

Thực phẩm giảm giá, dịch vụ “đứng yên”

Khảo sát của phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội trong sáng ngày 23-4 tại một số chợ truyền thống trên địa bàn thành phố (chợ Phùng Khoang, chợ Hà Đông, chợ Nam Thành Công…) cho thấy, giá nhiều mặt hàng như: Thịt, trứng, hải sản và rau củ quả tiếp tục giảm nhẹ so với thời điểm cuối tháng 3-2026.

Cụ thể, thịt bò giá từ 230.000 - 250.000 đồng/kg (tùy loại), giảm khoảng 20.000đồng/kg; thịt gà ta lông 120.000 - 140.000 đồng/kg, giảm 20.000/kg; thịt lợn 110.000 - 140.000 đồng/kg (tuỳ loại) như sườn non 140.000 đồng/kg, ba chỉ 120.000 đồng/kg. Tôm từ 220.000 - 350.000 đồng/kg (tuỳ loại), giảm từ 10.000 - 30.000 đồng/kg; trứng gà đỏ, trắng giá ổn định 22.000 – 24.000 đồng/chục.

Tương tự, giá các mặt hàng rau xanh cũng giảm nhẹ 10 - 15% so với thời điểm giữa tháng 3-2026. Hiện, giá hành lá chỉ còn từ 25.000 - 27.000 đồng/kg; cà chua từ 15.000 - 20.000 đồng/kg, giảm 2.000 đồng/kg; bắp cải từ 12.000 - 15.000 đồng/kg, giảm 2.000 đồng; khoai tây 18.000 đồng/kg, giảm 3.000 đồng/kg...

Bà Nguyễn Thị Sinh, tiểu thương kinh doanh thịt lợn tại chợ Hà Đông cho biết, các mặt hàng thịt đều giảm nhẹ so với tháng 3 từ khoảng 5 - 7%, do giá lợn hơi và giá lợn móc hàm tại lò mổ đều giảm nhẹ. “Chúng tôi mong muốn giá cả ổn định để lượng khách mua hàng đều, cả bên mua và bên bán đều “dễ thở”. Thời gian vừa qua, chi phí vận chuyển tăng và thông tin về lợn bệnh tuồn vào lò mổ cũng ảnh hưởng khá nhiều đến tình hình kinh doanh của tiểu thương”.

Lý giải nguyên nhân khiến giá bán mặt hàng rau xanh có xu hướng giảm nhẹ, chị Đặng Thị Huệ, tiểu thương kinh doanh mặt hàng rau, củ, quả tại chợ Phùng Khoang chia sẻ: “Giá xăng, dầu giảm đã giúp giá các dịch vụ vận chuyển được điều chỉnh giảm theo. Thêm nữa, thời tiết thuận lợi, rau xanh và trái cây tại các vùng nguyên liệu phát triển tốt, nguồn cung dồi dào nên giá giảm nhẹ là điều tất yếu”.

Còn theo một chủ cơ sở Chợ hải sản Quảng Ninh trên đường Lê Trọng Tấn (phường Dương Nội, Hà Nội), sau nhiều lần giảm giá xăng, dầu đã khiến giá dịch vụ vận chuyển hàng từ Quảng Ninh được điều chỉnh giảm từ 5-10%. Nhờ điều này, hải sản mà cửa hàng bán ra cũng được điều chỉnh giảm tương ứng từ 5%- 10%.

Trái lại với thực phẩm và đồ tươi sống, dịch vụ ăn uống, chế biến sẵn vẫn giữ nguyên giá bán. Ví dụ, một tô bún/phở hiện vẫn được bán với mức giá phổ biến từ 40.000 - 60.000 đồng/bát; cơm bình dân văn phòng có giá phổ biến dao động từ 45.000 - 55.000 đồng/suất.

Song, vẫn có những hàng quán chọn cách giữ nguyên giá cũ để chia sẻ khó khăn với khách hàng. Chị Nguyễn Thị Tâm, chủ quán cà phê trên phố Huỳnh Thúc Kháng chia sẻ, dù chi phí đầu vào có nhích nhẹ nhưng chưa đến mức phải tăng giá bán, do gia đình không phải thuê mặt bằng. Nếu tăng 2.000-3.000 đồng lại lẻ tiền sẽ gây bất tiện trong giao dịch, nên chị chấp nhận giảm lợi nhuận để bình ổn giá và giữ chân khách quen.

Tăng kiểm tra việc kê khai, niêm yết, điều chỉnh giá

Thực tế cho thấy, khi giá xăng, dầu tăng cao, giá các loại hàng hóa, dịch vụ sẵn sàng tăng theo nhưng khi giá xăng dầu giảm, mặt bằng giá hàng hóa, dịch vụ lại vẫn “dậm chân tại chỗ”. Do vậy, người tiêu dùng mong muốn giá hàng hóa, dịch vụ thiết yếu sẽ tiếp tục được điều chỉnh giảm nhanh hơn nữa để phù hợp với thị trường, cũng như giảm tải áp lực chi phí cho các hộ gia đình.

Bày tỏ quan điểm trước tình trạng giá hàng hoá, dịch vụ “lên nhanh, xuống chậm”, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh, Giảng viên cao cấp Học viện Tài chính cho rằng, việc tăng giá hàng hoá, dịch vụ sẽ đẩy chi phí sinh hoạt của người dân lên cao. Điều này tác động lớn đến chi tiêu hộ gia đình và có thể góp phần làm gia tăng lạm phát nếu không có biện pháp điều tiết, kiểm soát giá cả và niêm yết giá chặt chẽ từ phía các cơ quan quản lý.

Đề cập giải pháp căn cơ, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh khuyến nghị UBND cấp tỉnh, thành phố cần ban hành quy định thực hiện kê khai giá đối với các tổ chức kinh doanh hàng hóa, dịch vụ trên địa bàn hoạt động trong các lĩnh vực như: dịch vụ lưu trú, kinh doanh phân bón, kinh doanh thức ăn chăn nuôi, kinh doanh xăng dầu, vật liệu xây dựng...

“Việc kê khai giá nhằm tăng cường tính minh bạch trong hoạt động hình thành và điều chỉnh giá hàng hóa, dịch vụ; giúp cơ quan quản lý nhà nước kịp thời nắm bắt biến động thị trường, qua đó chủ động triển khai các biện pháp bình ổn giá, kiểm soát lạm phát. Đồng thời, đây cũng là công cụ quan trọng để ngăn chặn tình trạng tăng giá bất hợp lý, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, công bằng giữa các doanh nghiệp”, PGS. TS Đinh Trọng Thịnh nhấn mạnh.

Mới đây, tại phiên thảo luận về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của Quốc hội ngày 21-4, đại biểu Lê Thị Thanh Lam (Đoàn Cần Thơ) cho biết, vừa qua Chính phủ đã rất nỗ lực trong công tác điều hành giá xăng dầu. Tuy nhiên, giá cả hàng hóa, dịch vụ thiết yếu vẫn chưa được điều chỉnh tương xứng. Ngoài thị trường, mặt bằng giá của các mặt hàng, dịch vụ thiết yếu vẫn còn cao, chi phí đi lại, vận chuyển, giá thực phẩm ở chợ dân sinh nhiều nơi vẫn chưa giảm rõ rệt.

Tình trạng “lên nhanh, xuống chậm” vẫn diễn ra khá phổ biến, khiến áp lực chi tiêu trong đời sống hằng ngày của người dân nói chung, công nhân lao động nói riêng chưa được giảm bớt như kỳ vọng. Từ thực trạng đó, đại biểu đề nghị Chính phủ cần quan tâm nhiều hơn đến cơ chế truyền dẫn giá sang vận tải, thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp, hàng tiêu dùng và các dịch vụ thiết yếu khác.

Đại biểu Lê Thị Thanh Lam cũng kiến nghị, cần tăng cường kiểm tra việc kê khai, niêm yết và điều chỉnh giá, làm rõ trách nhiệm của các khâu trung gian, đồng thời có biện pháp răn đe, chấn chỉnh kịp thời tình trạng lợi dụng biến động chi phí để neo giá bất hợp lý.