Từ Lũng Cú đến Cà Mau trong một mạch tranh

Ý tưởng về bộ tranh được họa sĩ Ngô Bá Hoàng ấp ủ từ năm 2024, với mong muốn kiến tạo một bức tranh toàn cảnh về Tổ quốc. Với ông, đây không đơn thuần là khát vọng thực hiện một tác phẩm quy mô lớn, mà là cách kể câu chuyện về đất nước và con người Việt Nam bằng ngôn ngữ hội họa hoành tráng. “Tôi mong muốn tác phẩm có thể giúp mỗi người Việt Nam, đặc biệt là thế hệ trẻ, thêm hiểu, thêm yêu và tự hào về quê hương, đất nước. Thông qua dự án này, tôi kỳ vọng nghệ thuật hội họa hoành tráng sẽ đến gần hơn với công chúng”, họa sĩ Ngô Bá Hoàng chia sẻ.

Bắt đầu thực hiện từ giữa năm 2024 và hoàn thành vào tháng 8-2025, tác phẩm “Chào Việt Nam-Quê hương tôi” gồm 63 bức tranh, tổng chiều dài hơn 300m, cao 1,8m, được thể hiện bằng chất liệu acrylic trên vải toan. Quy mô đồ sộ của tác phẩm đặt ra những thách thức đặc biệt về không gian sáng tác cũng như việc kiểm soát bố cục tổng thể, đòi hỏi họa sĩ phải bảo đảm mạch hình ảnh xuyên suốt, liền lạc trên toàn bộ chiều dài tranh.

Để vượt qua những giới hạn đó, họa sĩ Ngô Bá Hoàng duy trì phương pháp làm việc song song giữa quan sát tổng thể và xử lý chi tiết. Việc liên tục điều chỉnh các mảng lớn giúp từng phân đoạn vừa có tính độc lập tương đối, vừa gắn kết chặt chẽ trong một chỉnh thể thống nhất. Đồng hành với ông là hơn 40 cộng sự, gồm các họa sĩ và sinh viên chuyên ngành hội họa hoành tráng của Trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp. Quá trình thầy trò cùng sáng tác, trao đổi không chỉ tạo nên một không gian lao động nghệ thuật sôi nổi mà còn lan tỏa tinh thần sáng tạo và tình yêu quê hương, đất nước.

Tác phẩm hiện lên như một dải lụa nối liền non sông, trải dài từ cực Bắc đến mũi Cà Mau. Mạch tranh mở đầu tại Lũng Cú, nơi núi đá, mây trời và bản làng vùng cao tạo nên nhịp mở hùng vĩ, trầm mặc của Tổ quốc. Dòng hình ảnh tiếp tục xuôi về Đồng bằng Bắc Bộ, chạm vào những biểu tượng văn hóa, lịch sử của Thăng Long-Hà Nội và miền châu thổ trù phú, dịu dàng, đậm đà bản sắc truyền thống, hội tụ hồn Việt trong linh khí ngàn năm.

Miền Trung hiện ra với những địa danh lịch sử tiêu biểu của xứ Thanh như Lam Kinh, thành nhà Hồ, cầu Hàm Rồng. Từ đó, mạch tranh men theo dãy Trường Sơn, dọc bờ biển miền Trung để về làng Sen-quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cuộc hành trình tiếp nối với Phong Nha-Kẻ Bàng, di sản thiên nhiên thế giới, rồi chợt lắng lại trong khoảng trầm cảm xúc khi xuất hiện hình ảnh thành cổ Quảng Trị và bến sông Thạch Hãn. Đến Tây Nguyên và phương Nam, nhịp tranh trở nên phóng khoáng, sắc màu rực rỡ hơn. Không gian cao nguyên hiện lên với rừng núi, nhà rông, lễ hội cồng chiêng; miền Tây Nam Bộ mở ra thế giới sông nước với chợ nổi, vườn cây trĩu quả. Điểm kết của bức tranh là đất mũi Cà Mau, khép lại hành trình địa lý, đồng thời mở ra một dư âm cảm xúc sâu lắng.

Nhận định về tác phẩm, nhà phê bình mỹ thuật Mai Thị Ngọc Oanh, Phó chủ tịch Thường trực Hội Mỹ thuật Việt Nam cho biết: “Đây là tác phẩm hội họa hoành tráng cả về nội dung lẫn hình thức, thể hiện chiều sâu tư tưởng và tình yêu quê hương tha thiết của tác giả”. Tháng 12-2025, tác phẩm được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (VietKings) xác lập kỷ lục là bộ tranh sơn dầu và acrylic có bố cục liền mạch dài nhất Việt Nam, ca ngợi vẻ đẹp thiên nhiên, văn hóa và con người Việt Nam.