Truyền thông chính sách từ sớm, từ xa

Đề xuất của đại biểu Phan Thị Mỹ Dung rất đáng lưu tâm, bởi người dân-đối tượng tác động chính của các chính sách-cần được tiếp cận với chính sách ngay từ khâu dự thảo để biết khi chính sách được ban hành, mình sẽ chịu tác động như thế nào. Nếu người dân, doanh nghiệp chỉ được biết và được nghe giải thích khi văn bản đã ban hành thì truyền thông luôn “đi sau” chính sách, thậm chí là “chữa cháy” trước những phản ứng của xã hội.

Vì thế, truyền thông chính sách phải bắt đầu từ giai đoạn xây dựng chính sách. Người dân cần được biết chính sách được ban hành nhằm giải quyết vấn đề gì, tác động đến ai, lợi ích và chi phí ra sao. Doanh nghiệp cần có thời gian đánh giá để điều chỉnh kế hoạch. Còn cơ quan soạn thảo cần được nghe những phản biện để chính sách được ban hành thấm đẫm hơi thở cuộc sống hơn.

Một điểm đáng chú ý khác trong phát biểu của đại biểu Phan Thị Mỹ Dung là đề nghị không nên xem “tạo sự đồng thuận” là mục đích trực tiếp của truyền thông chính sách, mà nên coi đó là kết quả của việc cung cấp thông tin đầy đủ và tạo điều kiện để các đối tượng chịu tác động tham gia góp ý.

Muốn vậy, cơ quan chủ trì soạn thảo phải là chủ thể chịu trách nhiệm chính về truyền thông và giải trình; ngôn ngữ truyền thông chính sách phải dễ hiểu, dễ thẩm thấu; các kênh góp ý phải thực chất. Vấn đề quan trọng nhất là ý kiến của người dân, doanh nghiệp phải được tiếp thu hoặc giải trình minh bạch ngay từ khâu xây dựng chính sách.

Chỉ như vậy, truyền thông chính sách mới thoát ly được kiểu tuyên truyền một chiều thuần túy để trở thành kênh đối thoại hai chiều giữa Nhà nước và xã hội. Giá trị lớn nhất của tinh thần “từ sớm, từ xa” chính là nguyện vọng chính đáng của người dân có thể điều chỉnh để chính sách phù hợp với thực tiễn hơn nữa, trước khi nó được thông qua.