Thường Tín siết quản lý đất đai giữa áp lực đô thị hóa
Thường Tín (Hà Nội) là một trong những xã có tốc độ đô thị hóa nhanh chóng. Trong đó, việc chuyển đổi từ đất nông nghiệp, ao hồ sang đất ở, đất đô thị...
Tuy nhiên, tốc độ phát triển nhanh cũng đặt ra nhiều thách thức đối với công tác quản lý nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực đất đai thời gian qua.
Tốc độ đô thị hóa nhanh chóng
Trao đổi với phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội, Chủ tịch UBND xã Thường Tín Phan Thanh Tùng cho biết, công tác quản lý đất đai trên toàn địa bàn xã đang phải chịu nhiều áp lực do quá trình đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng trong nhiều năm qua cũng như thời điểm hiện nay.
Do đó, xã đang tiếp tục rà soát diện tích đất công, đất nông nghiệp xen kẹt trong khu dân cư, đất thuộc hành lang bảo vệ công trình công cộng và các khu vực ao hồ bị san lấp qua nhiều thời kỳ để tăng cường công tác quản lý, sử dụng đúng mục đích. Quá trình xác định nguồn gốc, ranh giới sử dụng đất gặp không ít khó khăn do hồ sơ lưu trữ thiếu đồng bộ, trong khi hiện trạng sử dụng đất đã có nhiều biến động.
Sau một thời gian cán bộ Phòng Kinh tế xã Thường Tín tuyên truyền, vận động, các chủ cơ sở sản xuất tại thôn Đỗ Hà ở ven sông Nhuệ đã chấp hành phối hợp tháo dỡ công trình nhà xưởng làm trên đất công. Ảnh: PV
Theo ông Phan Thanh Tùng, giá trị thương mại của đất đai trên địa bàn do ảnh hưởng từ các đô thị ngày càng gia tăng, kéo theo nhiều vi phạm phát sinh. Một số trường hợp lấn chiếm đất công làm bãi tập kết vật liệu xây dựng, nhà xưởng sản xuất, bãi đỗ xe, làm công trình tạm trên đất nông nghiệp tồn tại từ nhiều năm trước hoặc chậm thực hiện các thủ tục đăng ký biến động đất đai xảy ra dưới nhiều hình thức.
Một số vụ việc lấn chiếm đất công hoặc tự ý chuyển đổi đất nông nghiệp rồi làm nhà xưởng sản xuất xảy ra trước đây tại các thôn Trát Cầu, Đỗ Hà, Phác Động là những trường hợp điển hình đã được địa phương xử lý. Một số trường hợp vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai tồn tại nhiều năm qua tại thôn Văn Trai và Ngọc Động gây bức xúc trong dư luận cũng đã được địa phương xử lý dứt điểm.
Khó khăn nữa là khi số lượng thửa đất cần quản lý rất lớn, trong khi lực lượng cán bộ địa chính và quản lý trật tự xây dựng của xã hiện nay còn mỏng. Việc vừa giải quyết hồ sơ hành chính, vừa thường xuyên kiểm tra, giám sát các khu đất công, đất nông nghiệp khiến áp lực đối với bộ máy quản lý ở cơ sở ngày càng gia tăng.
Những ngày này, các chủ cơ sở sản xuất tại thôn Đỗ Hà ở ven sông Nhuệ đã cơ bản hoàn thành tháo dỡ công trình nhà xưởng làm trên đất công. Ảnh: PV
Nâng cao giải pháp trong quản lý đất đai
Trưởng phòng Kinh tế xã Thường Tín Lê Anh Tuấn chia sẻ, để nâng cao hiệu quả quản lý đất đai, UBND xã Thường Tín báo cáo hiện trạng quỹ đất tái định cư, đất trường học, đất trồng cây xanh, đất nghĩa trang, các quỹ đất liên quan… gửi sở, ngành chuyên môn của thành phố Hà Nội phục vụ công tác quy hoạch, phát triển hạ tầng xã hội trong thời gian tới.
Từ đầu năm 2026 đến nay, xã Thường Tín triển khai đồng bộ nhiều giải pháp quản lý và đạt được những kết quả tích cực. Bước đầu xã đã cấp mới, chỉnh lý biến động đất đai, tiếp nhận hoàn thành 190/196 hồ sơ đất đai liên quan đến đính chính nội dung trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và đang giải quyết 6 hồ sơ còn lại.
Cùng với đó, UBND xã tăng cường kiểm tra hiện trạng sử dụng đất công, đất nông nghiệp. Qua kiểm tra phát hiện hàng loạt vị trí đất công và đất nông nghiệp có vi phạm và đã xử lý các vi phạm xây dựng, thu hồi nhiều vị trí đất công bị sử dụng sai mục đích bàn giao cho nhà thầu thi công các dự án trọng điểm hoặc thu về sử dụng vào mục đích chính đáng khác.
Việc tăng cường tuyên truyền, kiểm tra, xử lý vi phạm đất đai và trật tự xây dựng trên toàn địa bàn xã đã giúp người dân nhận biết được rõ hành vi vi phạm nên không phát sinh vi phạm mới. Bên cạnh đó, Thường Tín còn thành lập các tổ công tác đối thoại trong giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân liên quan đến lĩnh vực đất đai, trật tự xây dựng.
Cán bộ xã Thường Tín cùng các thôn trên địa bàn rà soát vị trí đất công nằm trong phạm vi thực hiện dự án trọng điểm để thống nhất hướng giải quyết. Ảnh: PV
Với mục tiêu nâng cao hiệu quả quản lý đất đai, xã Thường Tín đang tập trung triển khai các nhóm giải pháp trọng tâm. Trong đó, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý đất đai trên cơ sở hoàn thành hồ sơ trích lục các thửa đất theo dự án tổng thể; từng bước số hóa bản đồ địa chính, công khai quy hoạch sử dụng đất và danh mục các khu đất công do xã quản lý để người dân cùng giám sát.
Đồng thời, xã duy trì mô hình tổ phản ứng nhanh và cán bộ chuyên trách có kinh nghiệm phụ trách địa bàn trong lĩnh vực trật tự xây dựng và đất đai. Qua đó, kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi lấn chiếm đất công, đất nông nghiệp, xây dựng công trình không phép, sai phép ngay từ khi mới phát sinh; gắn trách nhiệm quản lý với từng cán bộ phụ trách địa bàn.
Mặt khác, xã tăng cường phối hợp với các sở, ngành trong rà soát quỹ đất để bố trí tái định cư cho các gia đình, cá nhân có liên quan nằm trong phạm vi giải phóng mặt bằng thi công dự án trọng điểm và các dự án hạ tầng xã hội; đôn đốc chủ đầu tư triển khai dự án theo tiến độ, đồng thời quyết liệt chỉ đạo nhà thầu tập trung thi công các dự án, tránh gây lãng phí tài nguyên.
Chủ tịch UBND xã Thường Tín Phan Thanh Tùng cho biết, với đặc thù là địa bàn rộng, công tác quản lý đất đai phải được thực hiện thường xuyên, liên tục, không thể làm theo từng đợt cao điểm. Thực tế cho thấy, nếu buông lỏng quản lý, tình trạng tái lấn chiếm đất công, đất nông nghiệp có thể tái diễn, nhất là tại các khu vực giáp ranh hoặc những vị trí xen kẹt khu dân cư.
Vì vậy, lãnh đạo UBND xã đã yêu cầu các cơ quan cùng lực lượng công an xã tăng cường công tác giám sát, hậu kiểm; các khu đất công sau thu hồi phải được quản lý chặt chẽ, công khai hiện trạng và sớm đưa vào sử dụng đúng mục đích, bảo đảm phát huy hiệu quả nguồn lực đất đai phục vụ phát triển địa phương trong thời gian tới.
