Sửa đổi Luật Thủ đô: Tạo hành lang pháp lý linh hoạt để Hà Nội phát triển bứt phá

Theo chương trình của Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, hôm nay (23-4), Quốc hội xem xét thông qua Luật Thủ đô (sửa đổi) với nhiều chính sách đặc thù, vượt trội quan trọng. Là người làm công tác pháp luật, đồng thời là công dân Thủ đô, luật sư Lưu Thị Ngọc Lan, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội rất phấn khởi trước sự ra đời của Luật Thủ đô (sửa đổi) năm 2026: “Tôi tự hào khi vị thế Thủ đô Hà Nội, trái tim của cả nước được Đảng và Nhà nước củng cố mạnh mẽ bằng những cơ chế vượt trội, xứng tầm vóc mới”.

Với những quy định của Luật Thủ đô sửa đổi, nữ luật sư kỳ vọng vào sự thay đổi diện mạo mới, với các chính sách về giao thông công cộng, quy hoạch đô thị và bảo vệ môi trường, giúp Hà Nội giảm bớt ùn tắc, không khí trong lành hơn. Việc trao quyền tự chủ cho thành phố sẽ giúp các công trình hạ tầng trọng điểm được hoàn thành nhanh hơn, phục vụ trực tiếp cho đời sống người dân.

Hơn hết, luật sư Lưu Thị Ngọc Lan tin tưởng các chính sách thu hút nhân tài và đổi mới sáng tạo sẽ biến Hà Nội thành nơi tụ hội tinh hoa, mang lại nhiều cơ hội việc làm cũng như dịch vụ y tế, giáo dục chất lượng cao. “Với cá nhân tôi, Luật Thủ đô (sửa đổi) không chỉ là một văn bản pháp lý mà còn là nhịp cầu kết nối giữa hiện tại và tương lại. Khi Luật được thông qua sẽ thắp lên hy vọng về một Hà Nội phát triển rực rỡ, xứng đáng là trái tim của cả nước”, bà Lan chia sẻ.

Luật Thủ đô (sửa đổi) năm 2026 là một bước tiến mang tính lịch sử, chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển, với hệ thống các cơ chế đặc thù và vượt trội nhằm tạo động lực phát triển cho Hà Nội - trung tâm chính trị - hành chính quốc gia.

Mặc dù tất cả các chính sách đều quan trọng và có mối quan hệ hữu cơ nhưng với luật sư Lưu Thị Ngọc Lan, nhóm chính sách liên quan về cơ chế phân quyền tối đa gắn liền với quyền quyết định thí điểm chính sách là quan trọng nhất. Đây là chính sách nền tảng, xương sống và là linh hồn của Luật Thủ đô.

Theo luật sư, việc quy định chính sách này giúp tháo gỡ rào cản cơ chế, cho phép thành phố chủ động xử lý các vấn đề cấp bách và rút ngắn thời gian thực hiện các dự án trọng điểm mà không phải chờ đợi phê duyệt từ nhiều cấp. Đồng thời, quyền thí điểm giúp Thủ đô tiên phong thử nghiệm các mô hình công nghệ và quản lý tiên tiến, tạo căn cứ thực tiễn để nhân rộng ra cả nước. Với vị thế đầu tàu, cơ chế đặc thù này tạo ra hành lang pháp lý linh hoạt để Hà Nội bứt phá, thực sự trở thành trái tim hiện đại và văn minh của quốc gia.

Nữ luật sư cũng đánh giá cao quy định giao HĐND thành phố quyền quyết định áp dụng các chính sách ưu đãi hơn khi có luật mới ban hành. Đây là bước đột phá quan trọng, giúp tháo gỡ triệt để những xung đột giữa luật chuyên ngành và luật đặc thù để Hà Nội luôn được vận hành bằng những cơ chế ưu việt nhất.

Về mặt thực thi, quy định này cho phép thành phố chủ động lựa chọn chính sách thuận lợi mà không cần chờ đợi thủ tục xin ý kiến hay sửa đổi luật, tạo ra hành lang pháp lý an toàn để các cơ quan, địa phương yên tâm triển khai nhiệm vụ mà không lo ngại rủi ro về pháp lý. Chính sự linh hoạt này đã khẳng định tính ổn định và giá trị lâu dài của Luật Thủ đô, giúp người dân và nhà đầu tư tin tưởng vào một môi trường pháp trị nhất quán, luôn ưu tiên sự tiến bộ và lợi ích tốt nhất cho quá trình phát triển bền vững của Thủ đô.

Theo tờ trình của Chính phủ, trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực biến động phức tạp, khó lường, khó đoán định, tác động tới sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và Thủ đô, cùng với sự phát triển rất nhanh chóng của khoa học công nghệ, các mô hình kinh tế mới không thể dự liệu tất cả nội dung cần quy định ngay trong luật để phục vụ phát triển Thủ đô. Do vậy, cần đổi mới tư duy xây dựng Luật Thủ đô theo hướng Hà Nội không chỉ thực thi chính sách mà còn phải được giao vai trò thiết kế chính sách ở tầm cao hơn để đáp ứng mục tiêu, yêu cầu, kỳ vọng phát triển trong kỷ nguyên mới.

Không chỉ phân cấp, phân quyền cho Thủ đô những nội dung cụ thể mà còn phải phân quyền để thành phố ban hành văn bản quy phạm pháp luật theo cơ chế đặc thù, để Hà Nội thực sự phát triển ngang tầm châu lục và quốc tế, dẫn dắt lan tỏa phát triển của Vùng Thủ đô và cả nước..